Góra Wszystkich Świętych to jeden z tych szczytów w Sudetach, które oferują sporo widoków przy minimalnym wysiłku. Wzniesienie o wysokości 648 metrów w paśmie Wzgórz Włodzickich koło Nowej Rudy kryje kamienną wieżę widokową z 1913 roku i sąsiaduje z sanktuarium, które od XVII wieku przyciąga pielgrzymów. Dla rodzin z dziećmi to kwadrans spaceru od parkingu, dla ambitnych wędrowców – punkt na Głównym Szlaku Sudeckim.

Miejsce ma w sobie coś z pogranicza – łączy turystykę górską z historią religijną regionu, a pruską spuściznę z polską tradycją pielgrzymkową.

Wieża widokowa z czerwonego piaskowca

Na szczycie stoi piętnastometrowa wieża, którą w 1913 roku wybudowało Kłodzkie Towarzystwo Górskie. Konstrukcja z czerwonego piaskowca zwęża się ku górze i przypomina trochę latarnię morską – solidna, masywna, bez zbędnych ozdób. Nad wejściem zachowała się częściowo uszkodzona płaskorzeźba przedstawiająca feldmarszałka Helmuta von Moltke, pruskiego dowódcę z XIX wieku. To jemu wieża zawdzięcza swoją oryginalną nazwę.

Wewnątrz prowadzą kręte schody na platformę widokową. Z góry rozciąga się panorama na Góry Sowie, Bardzkie, Bystrzyckie, Orlickie i Stołowe. Widać stąd też Kotlinę Kłodzką i Masyw Śnieżnika, a w pobliżu wyraźnie rysuje się wieża na Górze Świętej Anny – druga z „dwóch wież” Wzgórz Włodzickich.

Przy wieży zachowały się ruiny niewielkiego schroniska, które kiedyś oferowało turystom kilka miejsc noclegowych. Dziś to tylko ślad po dawnej infrastrukturze, ale wokół jest miejsce na biwak – nocują tu czasem wędrowcy przemierzający Główny Szlak Sudecki.

Wieża na Górze Wszystkich Świętych była jedną z wielu punktów widokowych budowanych przez niemieckie towarzystwa górskie na przełomie XIX i XX wieku. Dzięki solidnej konstrukcji z kamienia przetrwała ponad sto lat bez większych uszkodzeń.

Sanktuarium na Kościelcu – historia zarazy i wdzięczności

Tuż obok szczytu, przy parkingu, stoi Sanktuarium Matki Bożej Bolesnej na Kościelcu. Historia tego miejsca sięga 1680 roku, kiedy mieszkańcy Słupca wybudowali kościół w podzięce za ocalenie od zarazy. Wcześniej stał tu tylko drewniany krzyż. Epidemia zebrała śmiertelne żniwo w regionie, więc ocaleni postanowili wznieść świątynię.

Już w XVII wieku obok kościoła zamieszkali pierwsi eremici. W głównym ołtarzu wmurowano relikwie Pacyfikusa i Cancydy – męczenników chrześcijańskich z czasów rzymskich. W 1855 roku powstała droga krzyżowa, która do dziś prowadzi przez okoliczne wzgórza.

Sanktuarium od XVIII wieku było celem pielgrzymek. Miejsce zachowało swój klimat – nie jest to wielka, bogato zdobiona świątynia, ale skromny kościół na wzgórzu z widokiem na Sudety.

Jak tam dotrzeć i ile czasu zarezerwować

Najwygodniej dojechać samochodem do parkingu przy Sanktuarium na Kościelcu (współrzędne: 50.5508, 16.5251). Droga asfaltowa prowadzi niemal pod sam szczyt, choć ostatni odcinek bywa dziurawy. Od parkingu do wieży widokowej to zaledwie 10-15 minut zielonym szlakiem przez łąki i niewielkie zagajniki.

Dla tych, którzy wolą dłuższy spacer, są szlaki z Słupca lub Nowej Rudy. Przez Górę Wszystkich Świętych przebiega też czerwony Główny Szlak Sudecki na odcinku ze Słupca do Ścinawki Średniej – można więc połączyć wizytę z dłuższą wędrówką po Wzgórzach Włodzickich.

Na krótką wizytę wystarczy godzina – zejście z parkingu, wejście na wieżę, chwila na podziwianie widoków i powrót. Jeśli ktoś chce zwiedzić sanktuarium, przejść się drogą krzyżową albo zrobić piknik na szczycie, warto zarezerwować dwie-trzy godziny.

Na szczycie znajduje się metalowa apteczka z projektu „Apteczka na Szlaku” – to jedna z kilkudziesięciu takich skrzynek rozmieszczonych na sudeckich szlakach. W środku są podstawowe środki opatrunkowe i sprzęt medyczny na wypadek nagłej potrzeby.

Dla kogo to miejsce

Góra Wszystkich Świętych to opcja uniwersalna. Rodziny z małymi dziećmi docenią krótki dystans od parkingu i łagodne podejście. Starsze osoby też dadzą radę – szlak nie jest wymagający, a z wieży widoki są naprawdę efektowne jak na włożony wysiłek.

Miłośnicy architektury pruskiej znajdą tu ciekawy przykład wieży widokowej z początku XX wieku. Osoby zainteresowane historią regionalną mogą połączyć wycieczkę ze zwiedzaniem sanktuarium i poznaniem historii zarazy, która dotknęła te tereny.

Wędrowcy przemierzający Główny Szlak Sudecki często nocują na szczycie – jest tu infrastruktura biwakowa i całkiem sporo miejsca. Rano można spotkać GSS-owiczów pakujących namioty przed dalszą drogą.

Wzgórza Włodzickie – niedoceniane pasmo

Góra Wszystkich Świętych leży w południowej części Wzgórz Włodzickich, pasma w Sudetach Środkowych, które rzadko gości na turystycznych listach bestsellerów. To kopulaste wzniesienie z dość stromymi zboczami, porośnięte łąkami na szczycie i lasami mieszanymi niżej. Krajobraz ma w sobie spokój – brak tłumów, które oblężają bardziej znane sudецkie szczyty.

W okolicy warto zajrzeć też na Górę Świętej Anny z drugą wieżą widokową. Obie wieże tworzą charakterystyczny duet, widoczny z wielu punktów w regionie. Można je połączyć w jedną trasę – dystans między nimi to około godziny marszu.

Praktyczne informacje

Wstęp na wieżę: bezpłatny, wieża ogólnodostępna przez cały rok

Parking: bezpłatny przy Sanktuarium na Kościelcu

Czas zwiedzania: 1-3 godziny w zależności od trasy i zainteresowań

Dojazd: z Nowej Rudy w kierunku Słupca, następnie drogą asfaltową pod Kościelec (szukać znaków do Sanktuarium Matki Bożej Bolesnej)

Szlaki: zielony szlak z parkingu (10-15 min), czerwony Główny Szlak Sudecki, możliwość dłuższych tras z Słupca lub Nowej Rudy

Dla kogo: rodziny z dziećmi, osoby starsze, wędrowcy na GSS, miłośnicy widoków bez męczącego podejścia

Co zabrać: wygodne buty (nawet na krótki spacer), wodę, aparat – widoki z wieży zasługują na zdjęcia

Nazwa „Góra Wszystkich Świętych” pochodzi od kościoła wyświęconego ku czci Świętego Krzyża, Matki Boskiej Bolesnej i całej grupy świętych patronów w sprawach zarazy i epidemii. To dlatego wzgórze otrzymało tak pojemną nazwę.